პერის მარქსის ახალი წიგნი Hyperscale: The Ambition and Excess of Big Tech's Data Empires დროულად გამოვიდა, რადგან მონაცემთა ცენტრების მშენებლობის წინააღმდეგ პროტესტი მსოფლიოში პიკს აღწევს. ავტორი, რომელიც წლების განმავლობაში სწავლობდა ტექნოლოგიური გიგანტების გავლენას, აღნიშნავს, რომ მონაცემთა ცენტრების გარშემო არსებული დაძაბულობა ახალი არ არის და ისტორიულად სხვადასხვა ქვეყანაში ვლინდებოდა.
მარქსი იხსენებს ირლანდიის მაგალითს, სადაც 2021 წელს დუბლინში მონაცემთა ცენტრების მშენებლობაზე მორატორიუმი გამოცხადდა. მიზეზი მარტივი იყო: ენერგოსისტემამ ვეღარ გაუძლო დატვირთვას. შედეგად, ინდუსტრიამ დაიწყო ლობირება კანონმდებლობის ცვლილებაზე, რათა კერძო კომპანიებს საკუთარი ელექტროგადამცემი ხაზებისა და გაზის ელექტროსადგურების აშენების უფლება მიეღოთ. ეს პრაქტიკა დღეს აშშ-შიც მეორდება, სადაც ტექნოლოგიური კომპანიები მასშტაბურ გაზის სადგურებს აშენებენ, რაც კლიმატური მიზნების მიღწევას ართულებს.
ავტორი სკეპტიკურადაა განწყობილი AI ბუშტის მიმართ. მისი თქმით, თუ მოთხოვნა ხელოვნურ ინტელექტზე შემცირდება, აშენებული ინფრასტრუქტურა, მათ შორის გაზის სადგურები, გამოუყენებელი დარჩება. მარქსი მოუწოდებს მთავრობებს, მკაცრად დაარეგულირონ როგორც მონაცემთა ცენტრების განვითარება, ისე თავად AI პროდუქტები. ის სვამს კითხვას: რამდენად გამართლებულია ამხელა რესურსების ხარჯვა იმ ტექნოლოგიებზე, რომელთა სარგებელი ჯერ კიდევ ბუნდოვანია.
ევროპაშიც მსგავსი ტენდენციები შეინიშნება. ევროკავშირის ქვეყნები ცდილობენ დააბალანსონ ეკონომიკური ზრდის ამბიციები და კლიმატური ვალდებულებები, თუმცა მონაცემთა ცენტრების სწრაფი გაფართოება ხშირად ეწინააღმდეგება ადგილობრივ პრიორიტეტებსა და გარემოსდაცვით სტანდარტებს.
წყარო: wired.com
